Taszyzm

Taszyzm (z francuskiego tache – plama) – nurt malarstwa abstrakcyjnego, który powstał w Europie w pierwszych latach po II wojnie światowej. Należy do nurtu abstrakcjonizmu niegeometrycznego i jest europejskim odpowiednikiem ekspresjonizmu abstrakcyjnego rozwijającego się w Stanach Zjednoczonych. Termin ten został użyty przez krytyka Félixa Fénéona w 1889 roku do opisu techniki impresjonistów, później (1909) Maurice Denis użył go do opisu dzieł fowizmu. Wprowadzenie znaczenia tego słowa w dzisiejszym rozumieniu przypisuje się krytykowi Pierre’owi Guéguenowi (1951). Taszyzm jest bardzo bliski Informelowi. To prawie synonim. Różni się od kapania głównie przy użyciu szczotek lub drewnianych szpatułek. Twórczość taszystów charakteryzowała sporą przemoc, czasami „atakowali” płótno, w celu pozostawienia na nim kolorowych śladów. Z ich sumy powstał ostatecznie gotowy obraz, skończony, gdy artysta rozpoznał go jako taki. Taszyści wierzyli, że pracą rządzą ich instynkty, a tworzenie nie jest w żaden sposób kontrolowane przez umysł czy roztropność twórcy. Istnieje wiele odmian taszyzmu, praktycznie tyle, ile było artystów uprawiających ten rodzaj sztuki. Tasistami są m.in. Jean-Paul Riopelle, Hans Hartung, Jackson Pollock, a w Polsce Tadeusz Kantor i Alfred Lenica.